Action groeilampen test: Genoeg PAR-waarde voor je planten?
Je staat in de Action en ziet die groeilampen liggen voor een prikkie.
Te mooi om waar te zijn? Misschien wel. De grote vraag is natuurlijk: geven die dingen wel genoeg licht, die zogenaamde PAR-waarde, waar je planten echt blij van worden? Laten we dat samen uitzoeken, alsof we even in het tuincentrum staan te overleggen.
Wat is PAR-waarde eigenlijk, en waarom zou jij je er druk om maken?
Stel je voor: planten hebben honger naar licht. Maar niet zomaar licht.
Ze hebben vooral behoefte aan het soort licht waarmee ze kunnen fotosynthetiseren. Dat specifieke deel van het lichtspectrum noemen we PAR, wat staat voor Photosynthetically Active Radiation. Het is simpelweg het bruikbare zonlicht voor je plant.
Het wordt gemeten in micromol per vierkante meter per seconde (µmol/m²/s). Hoe hoger dit getal, hoe meer "voedsel" je plant binnenkrijgt.
Voor de meeste kamerplanten en jonge stekjes zit je veilig tussen de 100 en 300 µmol/m²/s. Voor fruit- of groentegewassen onder een lamp wil je richting de 400-600 µmol/m²/s. Waarom dit belangrijk is? Een lamp met een lage PAR-waarde is als een zonnebank die maar een heel zwak licht geeft.
Je planten groeien traag, worden slap en verkleuren. Je wilt dus weten of die budgetlamp van Action voldoende PAR levert voor jouw groene vrienden.
Action groeilampen: wat ligt er precies in het schap?
Action wisselt regelmatig van assortiment, maar je vindt er meestal twee soorten. Ten eerste zijn er de LED-groeilampen in de vorm van een gewone lamp, vaak met een E27-fitting. Deze kosten je ongeveer €8 tot €12 per stuk.
Ze zijn handig om in een bestaande bureaulamp of hanglamp te draaien, net zoals je leuke Action tuinbeeldjes in je tuin plaatst.
Daarnaast zijn er de wat professionelere LED-panelen, soms met een flexibel zwanenhals-ontwerp of een klem. Die kosten rond de €15 tot €25.
Ze hebben vaak een hoger wattage (bijvoorbeeld 20W of 30W) en beloven een breder of specifieker lichtspectrum, zoals rood en blauw licht. De grote vraag is natuurlijk: wat zijn de echte PAR-waarden? Op de verpakking van goedkope Action solar lampen vind je die zelden expliciet vermeld.
Je vindt wel specificaties als wattage, lumen (helderheid voor het oog) en soms het kleurspectrum.
Lumen zegt helaas heel weinig over de bruikbaarheid voor planten.
Een lamp kan heel fel zijn voor je ogen (veel lumen), maar het verkeerde soort licht uitstralen voor fotosynthese. Het is als een hele felle zaklamp die geen warmte geeft – nutteloos voor je plant.
Kun je thuis meten of het genoeg is? Een reality check
De enige manier om het echt zeker te weten, is meten. Een professionele PAR-meter is het meest betrouwbaar, maar die kost al snel meer dan €100.
Dat is voor een lamp van €10 niet echt rendabel. Je kunt wel een indicatie krijgen.
Kijk naar de afstand tot je plant. Voor een typische 10-20W LED-groeilamp van Action geldt: hoe dichterbij, hoe hoger de PAR-waarde. Op 10-15 centimeter afstand kan zo'n lampje best een redelijke lokale PAR leveren van misschien 150-250 µmol/m²/s.
Maar op 30 centimeter afstand kan dat al flink zakken naar onder de 100. Een praktische test: zet de lamp op een vaste, korte afstand (15 cm) boven een plant die wat extra licht kan gebruiken.
Kijk na twee weken. Groeit hij beter, steviger en groener? Dan is de PAR-waarde voor die plant op die afstand waarschijnlijk voldoende. Gebeurt er niks of wordt hij juist lichter? Dan is het simpelweg niet genoeg.
Praktische tips voor als je toch zo'n Action-lamp koopt
Besluit je het avontuur aan te gaan? Dan zijn hier wat concrete tips om er het meeste uit te halen.
De conclusie? Voor €10 ga je geen professionele kweeklamp krijgen met een gegarandeerde hoge PAR-waarde. Maar als aanvulling op daglicht, voor het opkweken van stekjes of het ondersteunen van een kamerplant op een donkere plek, kan zo'n Action-lamp best een handige, budgetvriendelijke oplossing zijn.
- Kies voor full-spectrum wit licht. Lampen met alleen rood en blauw licht (paars licht) zijn vaak goedkoper, maar wit full-spectrum licht is veelzijdiger en prettiger om naar te kijken in je woonkamer.
- Zet hem dichtbij. Vergeet die sfeervolle afstand. Voor echte groei moet de lamp bijna boven je plant hangen. 15-20 centimeter is een goed uitgangspunt.
- Combineer meerdere lampen. Eén lampje van 10W is vaak te zwak voor een hele plant. Gebruik er twee of drie voor een betere dekking en hogere totale PAR.
- Let op de warmte. Voel na een uur aan de lamp. Wordt hij heel heet? Dan zit je te dichtbij en verbrand je de bladeren. LED's worden warm, maar niet heet.
- Gebruik een tijdschakelaar. Planten houden van ritme. Zet de lamp 12-14 uur per dag aan, bijvoorbeeld van 8 uur 's ochtends tot 10 uur 's avonds.
Zet hem dichtbij, manage je verwachtingen, en kijk hoe je plant reageert.
Soms is goedkoop best goed genoeg.