Hoe stek je een Lavendelstruik: Timing en methode

Eva van der Linden

Tuinkasontwerper en groenspecialist

Wil je meer lavendel in je tuin, maar wil je niet steeds nieuwe planten kopen?

Dan is stekken dé oplossing. Het is makkelijker dan je denkt, en met een paar slimme trucs lukt het bijna altijd.

In deze gids leg ik je precies uit hoe je zelf van één lavendelstruik er tien kunt maken. Geen moeilijk gedoe, gewoon duidelijke stappen die je zo kunt volgen.

Wat je nodig hebt: de basis op een rij

Voordat je begint, zorg dat je alles bij de hand hebt. Zo verlies je geen tijd en kun je geconcentreerd werken. Het lijstje is kort en de meeste spullen heb je waarschijnlijk al.

• Een gezonde, houtige lavendelstruik (moederplant). Kies een plant die niet in bloei staat en geen ziektes heeft.
• Schone, scherpe snoeischaar of mes. Een botte schaar kneust de stengel, dat wil je niet. Ontsmet hem vooraf met wat alcohol.
• Stekpoeder met groeihormonen (bijvoorbeeld van Pokon of Ecostyle). Dit stimuleert de wortelvorming en kost een paar euro.
• Potjes of een propagator (een kleine kas voor stekjes). Gebruik schone, ontsmette potjes met drainagegaten.
• Stekgrond. Dit is luchtige, vochthoudende grond. Je kunt kant-en-klare stekgrond kopen (zoals van Pokon) of zelf mengen: 1 deel scherp zand, 1 deel perliet, 1 deel turf.
• Plastic folie of doorzichtige plastic zakjes. Voor het creëren van een vochtig klimaat.
• Labels en een watervaste stift. Zo vergeet je niet welk stekje wat is.

De perfecte timing: wanneer moet je stekken?

Timing is alles bij het stekken van lavendel. Doe je het op het verkeerde moment, dan is de kans op succes een stuk kleiner. Er zijn twee goede periodes.

De beste tijd is de late zomer, van augustus tot september. Dan zijn de nieuwe scheuten van dit jaar net iets verhout, maar nog steeds buigzaam.

Ze zijn sterk genoeg om wortels te vormen, maar nog niet te hard. Dit noemen we 'halfverhoute stekken'.

Een tweede, iets minder ideale optie is het vroege voorjaar (maart-april). Dan neem je zogenaamde 'houtige stekken' van oudere takken. Wil je weten hoe je houtige gewassen zoals rozen en hortensia's stekt? De wortelvorming gaat dan langzamer, maar het kan zeker werken. Vermijd de bloeiperiode (juni-juli) en de winter, dan heeft de plant te weinig energie.

Stap voor stap: zo maak je je lavendelstekjes

Nu komt het leuke deel. Volg deze stappen rustig en nauwkeurig. Neem de tijd, haast is je grootste vijand.

1. Kies en snijd de stekjes. Zoek een gezonde, jonge zijscheut die nog niet bloeit. Snijd met een scherpe schaar een stuk van ongeveer 10-15 centimeter af, net onder een bladknoop (dat is het verdikte punt waar bladeren groeien). Maak een schuine snede, zo heeft het stekje meer oppervlak om wortels te maken.
2. Bereid het stekje voor. Verwijder de blaadjes van de onderste 5 centimeter. Dit is het gedeelte dat in de grond gaat. Zorg dat er bovenaan nog een paar blaadjes overblijven.
3. Gebruik stekpoeder. Doe wat stekpoeder in een kommetje. Dompel het kale, onderste stukje van het stekje eerst even in water en dan in het poeder. Tik voorzichtig het overtollige poeder af. Te veel poeder kan de stek juist beschadigen.
4. Plant het stekje. Maak met een potlood een gat in de vochtige stekgrond (ongeveer 3-4 centimeter diep). Plaats het stekje erin en druk de grond er voorzichtig omheen aan. Zet meerdere stekjes in één pot, maar raak elkaar niet (5 centimeter uit elkaar).
5. Creëer een kas-effect. Zet de potjes op een lichte, warme plek (18-22°C), maar niet in de volle zon. Dek ze af met plastic folie of een doorzichtig zakje. Dit houdt de vochtigheid hoog. Lucht elke dag even door het plastic kort te verwijderen, anders gaat het schimmelen.

Een veelgemaakte fout: de grond te nat houden. Lavendel houdt van droge voeten, ook als stekje. De grond moet licht vochtig zijn, niet doorweekt. Een natte bodem laat de stekjes rotten voordat ze wortels krijgen.

De verzorging na het stekken: geduld is een schone zaak

Je stekjes staan nu te wortelen. Dit is de fase waarin veel mensen de fout in gaan door te veel te doen. Laat de natuur haar werk doen.

Houd de grond constant licht vochtig. Wil je weten hoe je een olijfboom stekt? Geef water met een plantenspuit, niet met een gieter.

De eerste 4-6 weken gebeurt er bovengronds weinig. Dat is normaal. De stekjes zijn druk met wortels maken onder de grond.

Na ongeveer 6-8 weken kun je voorzichtig testen of er wortels zijn. Trek heel lichtjes aan een stekje. Voelt het alsof het vastzit?

Dan zijn de eerste worteltjes gevormd. Je kunt ook beginnen met het plastic af en toe langer weg te laten, om de plantjes te laten wennen aan de normale luchtvochtigheid.

Veelgemaakte fouten: dit wil je voorkomen

Ik zie dezelfde fouten steeds terugkomen. Wil je een identieke Hydrangea Paniculata stekken? Let dan extra op deze punten, zo bespaar je jezelf een hoop frustratie.

• Stekken van een bloeiende plant. De plant steekt al zijn energie in de bloemen, niet in het maken van nieuwe wortels. Wacht tot na de bloei.
• Te diep of te ondiep stekken. De onderste bladknoop moet in de grond zitten, maar niet het hele stekje. 3-4 centimeter diep is ideaal.
• Directe zon op de stekjes. De jonge plantjes zijn kwetsbaar en verbranden snel. Fel, indirect licht is perfect.
• Vergeten te luchten. Het plastic kasje moet elke dag even open, anders krijg je schimmel. Zie je witte schimmel op de grond? Verwijder het voorzichtig en ventileer beter.
• Te snel naar een te grote pot. Zodra er wortels zijn, kunnen de stekjes naar een eigen potje van 9 centimeter. Pas als de wortels uit die pot groeien, is het tijd voor een grotere.

Verificatie-checklist: ben je klaar om te beginnen?

Voordat je aan de slag gaat, loop deze checklist even na. Zo weet je zeker dat je niets belangrijks mist. Aan de slag dan maar!

• ✅ Ik heb een gezonde, niet-bloeiende moederplant gekozen.
• ✅ Mijn snoeischaar is schoon en scherp.
• ✅ Ik heb stekpoeder, stekgrond en schone potjes klaarstaan.
• ✅ Het is augustus/september (of vroeg in het voorjaar).
• ✅ Ik heb een warme, lichte plek (18-22°C) zonder direct zonlicht.
• ✅ Ik heb plastic folie of zakjes om een vochtig klimaat te maken.
• ✅ Ik heb geduld en weet dat het 6-8 weken kan duren voor er wortels zijn.

Binnenkort heb je genoeg eigen lavendelplanten om een hele border te vullen, of om cadeau te geven aan vrienden.

Het gevoel van iets zelf vermeerderd te hebben, is onbetaalbaar. Succes!