Luxe keramische potten uit de potterie van West-Germany
Ken je dat gevoel? Je loopt een kringloopwinkel binnen, en tussen al het gewone spul valt je oog op iets bijzonders.
Een pot met diepe, rijke kleuren en een vorm die net even anders is. Grote kans dat je dan naar een stukje West-Germany keramiek staat te kijken. Dit zijn geen gewone bloempotten. Het zijn verzamelobjecten met een verhaal, gemaakt in een tijd dat vakmanschap nog voorop stond.
Wat is West-Germany keramiek precies?
Laat ik het eerst even helder uitleggen. West-Germany keramiek verwijst niet naar één fabriek, maar naar een hele categorie aardewerk.
Het werd gemaakt in West-Duitsland, in de periode van ongeveer 1949 tot 1990. Na de Tweede Wereldoorlog was Duitsland verdeeld. Fabrieken in het westelijke deel moesten hun producten exporteren, en ze zetten er simpelweg 'West-Germany' op als herkomstmarkering.
Je herkent deze potten vaak aan diezelfde stempel op de onderkant. Maar het gaat veel verder dan een label.
Het is een heel specifieke stijl. Denk aan organische, soms bijna ruimtelijke vormen.
Denk aan glazuren in aardse tinten, maar ook in felle oranje, groen of blauw. Het voelt robuust, handgemaakt en vol karakter. Het is het tegenovergestelde van strak, modern en industrieel.
Waarom deze potten zo speciaal zijn
Je vraagt je misschien af: waarom zou ik zo'n oude pot willen? Het gaat om drie dingen: de kwaliteit, de uitstraling en het gevoel. Die potten zijn gemaakt om decennialang mee te gaan.
Het keramiek is dik, sterk en het glazuur is vaak diep en gelaagd.
Dat zie en voel je meteen. In een tijd van wegwerpspullen is dit iets dat je erft.
Daarnaast hebben ze een onmiskenbare uitstraling. Zo'n pot is een blikvanger. Zet hem neer met een mooie plant, en je hele kamer krijgt karakter.
Het is alsof je een stukje designgeschiedenis in huis haalt, zonder dat het voelt als een stijf museumstuk.
Het is alsof je een stukje designgeschiedenis in huis haalt. En eerlijk: het is ook gewoon leuk.
Je wordt er blij van. Het voelt uniek, want geen twee glazuren zijn exact hetzelfde. Het is een verzamelhobby die je huis mooier maakt.
Hoe wordt het gemaakt? De kern van het vakmanschap
Het proces begint bij de klei. Die werd in mallen gegoten, niet met de hand gedraaid.
Dat zorgde voor consistente vormen, maar elke pot kreeg daarna zijn eigen karakter. Het drogen en de eerste bakbeurt in de oven, de zogenaamde 'schrikbrand', maakte de pot hard en poreus. Daarna kwam het magische deel: het glazuur, dat we ook terugzien in de Pottery Pots Bohemian collectie met natuurlijke texturen.
Dit was waar de fabrieken hun geheimen hadden. Het glazuur werd met de hand of gespoten aangebracht.
De chemische samenstelling, de dikte van de laag en vooral de temperatuur in de tweede, glazuurbak bepaalden het eindresultaat.
Dat verklaart die ongelooflijke variatie. Een pot met een 'drip glazuur' waarbij de kleur naar beneden lijkt te smelten, of een 'fat lava' glazuur dat lijkt op borrelende lava – het is allemaal het resultaat van dat vuurproces. De vormen zelf waren ook een kunst. Ontwerpers lieten zich inspireren door de natuur, door ruimtevaart, door de moderne kunst. Dat zie je terug in namen als 'Apollo' of 'Saturnus' voor bepaalde modellen.
Populaire modellen en wat ze kosten
Er zijn honderden modellen, maar een paar zijn echte klassiekers. Zoek je naar luxe planters die de standaard zetten? De prijs hangt af van zeldzaamheid, grootte, staat en de schoonheid van het glazuur.
Scheurich is een van de bekendste fabrieken. Hun model 271, met zijn brede buik en smalle hals, is een icoon. Een exemplaar in goede staat, met een mooi glazuur, kost je al snel tussen de €40 en €90. Model 278, hoger en slanker, is ook geliefd.
Bay Keramik maakte vaak gedurfdere vormen. Hun 'Fat Lava' stukken, met die dikke, borrelende glazuren, zijn zeer gewild.
Prijzen beginnen bij €50 en kunnen oplopen tot ver boven de €200 voor zeldzame, grote vazen.
Roth en Dümler & Breiden staan bekend om hun experimentele, soms bijna bizarre vormen. Voor een opvallende pot van deze makers moet je denken aan €60 tot €150. Een handige vuistregel: hoe groter de pot, hoe complexer of zeldzamer het glazuur, en hoe beter de staat, hoe hoger de prijs.
Een kleine, eenvoudige pot vind je soms al voor €25. Een museumstuk kan honderden euro's kosten.
Zo begin je met verzamelen: praktische tips
Wil je zelf een mooie pot scoren? Ga er dan slim op uit.
- Check altijd de onderkant. Zoek naar de stempel 'West-Germany', 'W.Germany' of 'Made in W. Germany'. Soms staat er ook een modelnummer en een fabrieksmerk bij.
- Begin op rommelmarkten en in kringloopwinkels. De kans op een vondst voor een zacht prijsje is hier het grootst. Neem de tijd en kijk goed.
- Let op de staat. Een klein chipje aan de onderkant is minder erg, maar scheuren of grote afgeslagen stukken verminderen de waarde en stevigheid flink.
- Koop wat je mooi vindt. Laat je niet alleen leiden door wat zeldzaam is. Een pot moet je aanspreken. Past hij in je interieur? Word je er blij van? Dat is het belangrijkste.
- Verzorg ze goed. Maak ze schoon met een vochtige doek. Zet ze niet in de volle zon, want dan kan het glazuur verkleuren. En geniet er vooral van!
Uiteindelijk draait het om die combinatie van schoonheid en verhaal. Elke West-Germany pot heeft een reis gemaakt, van een Duitse fabriek in de jaren zestig naar jouw vensterbank vandaag. Dat maakt het zoveel meer dan alleen een kleurrijke blikvanger voor je interieur.